in

مفهوم نرخ تنزیل چیست ؟ به زبان ساده

نرخ تنزیل به چه معناست؟

در دنیای مالی روزانه شما با نرخ های متفاوتی هم چون نرخ تنزیل، نرخ تورم، نرخ سود بانکی و نرخ تسهیلات و … سروکار دارین. یکی از مهمترین آنها نرخ تنزیل است. ولی منظور از نرخ تنزیل چیست ؟ شما برای محاسبه ارزش زمانی پول، به نرخ تنزیل نیاز دارین. در واقع نرخ تنزیل بر اساس این اعتقاد که «یک دلار امروز ارزشی بیشتر از یک دلار فردا دارد» بنا شده و شرکت ها، افراد و موسسات مالی از این نرخ برای مقایسه ارزش هزینه و درآمدهای خود در زمان حال و آینده استفاده می کنند. در این مقاله ابتدا بررسی خواهیم کرد نرخ تنزیل چیست و در آخر فرمول محاسبه آن را ارائه می دیم.

مفهوم نرخ تنزیل چیست ؟

نرخ تنزیل

شما برای محاسبه ارزش زمانی پول، علاوه بر مقدارپول، به نرخ تنزیل هم نیاز دارین. در واقع با استفاده از نرخ تنزیل می توان محاسبه کرد که، مثلا ۱۰۰ تومان امروز معادل چه مقدار پول در ۳ سال آینده است. ولی دلیل این نامگذاری چیست؟

فرض کنید نرخ تنزیل برابر ۱۰ درصد باشد، در این صورت ۱۰۰ تومان امروز ارزشی برابر با ۱۱۰ تومان یکسال بعد دارد. یعنی ۱۰۰ تومان امسال، ۱۰ درصد بیشتر از ۱۰۰ تومان سال بعد ارزش دارد، یا به عبارتی گذشت زمان باعث تنزیل ارزش پول به میزان ۱۰ درصد می گردد؛ به همین دلیل به نرخ بهره مورد استفاده در محاسبه ارزش زمانی پول، نرخ تنزیل می گویند. نرخ تنزیل نام های دیگری هم چون هزینه فرصت و حداقل بازده مورد انتظار دارد که در ادامه در خصوص این اسامی توضیح خواهیم داد.

هزینه ی فرصت

شخصی را در نظر بگیرید که با حقوق ماهیانه یک میلیون، در یک شرکت مشغول به کار است. به این شخص پیشنهاد یک کار جدید با حقوق ماهیانه ۸۰۰ هزار می دهند. کاملا بدیهی است که قبول این پیشنهاد از دید اقتصادی توجیه مالی نداره ولی اگر این شخص پیشنهاد را قبول کند، ماهیانه ۲۰۰ هزار تومان ضرر می کند. اگرچه این شخص با قبول شغل جدید ماهی ۸۰۰ هزار می گیرد و هزینه ای نمی پردازد، اما با قبول این پیشنهاد فرصت کسب یک میلیونی را از دست داده و باعث کاهش حقوق او می شود.

مفهوم معادل نرخ تنزیل چیست

در مثالی دیگر، آیا شما حاضرید امروز ۱۰۰ تومان به شخصی بدهید و یکسال بعد از آن شخص ۱۰۰ تومان پس بگیرین؟ اگر شما به این موضوع به دید حسابداری نگاه کنید، آنرا قبول خواهید کرد چون طی این یکسال سود و ضرری متوجه پول شما نمی شود. ولی اگر شم اقتصادی داشته باشین آنرا قبول نخواهید کرد؛ چون می تونین با سرمایه گذاری این پول در بانکی که نرخ بهره ۱۰ درصد داره، سال بعد صاحب ۱۱۰ تومان شوید.

در واقع با پرداخت ۱۰۰ تومان امسال و دریافت آن در سال بعد، شما فرصت سرمایه گذاری ۱۰ درصدی را از دست داده اید. به همین دلیل به نرخ تنزیل، هزینه فرصت نیز می گویند.

حداقل بازده مورد انتظار

وقتی شما با یک سرمایه گذاری سالیانه بتونین ۱۰ درصد از پول خود بازده کسب کنید، نرخ های بازده کمتر از ۱۰ درصد برای شما جذابیتی نخواهد داشت. لذا این مقدار حداقل بازدهی است که شما از پولتان انتظار دارین، از این رو این نرخ تنزیل همان نرخ بازده مورد انتظار است.

نحوه محاسبه نرخ تنزیل

قبل از ارائه فرمول محاسبه نرخ تنزیل، شما باید با دو مفهوم صرفه ریسک و نرخ اسمی بازده بدون ریسک، آشنا بشین.

نرخ بازده بدون ریسک

بازده بدون ریسک

نرخ بازده بدون ریسک بدین معناست که شما بدون تقبل هیچ گونه ریسکی تا چه میزان بازدهی می تونین با پولتان کسب کنید. این نرخ اکثرا با نرخ سود اوراق مشارکت برابر است؛ چون سود این اوراق توسط دولت تضمین می شود و هیچ ریسکی ندارد.

ممکن است شما قصد سرمایه گذاری در بازار سکه و طلا رو داشته باشین و هدفتان کسب سودی بیشتر از نرخ اوراق مشارکت باشد. اما این بازارها با ریسک همراه بوده و هیچ تضمینی برای سوددهی آنها وجود ندارد.

صرفه ریسک

صرفه ریسک

مطلب مرتبط : حق تقدم سهام در بورس

حال اگر به شما سرمایه گذاری در یک پروژه را پیشنهاد کنند که ریسک داشته و هیچ تضمینی در پرداخت اصل و سود شما ندارد. آیا شما قبول می کنید؟ وقتی شما بدون هیچ ریسکی بتونین ۱۷ درصد سود اوراق مشارکت کسب کنید، پس تنها زمانی راضی به سرمایه گذاری در این پروژه خواهید شد که سودی مازاد بر ۱۷ درصد داشته باشد.

یعنی اگر سود بیشتری از ۱۷ درصد باشه، شما در این پروژه سرمایه گذاری خواهید کرد؛ به این بازده بیشتر صرفه ریسک می گویند. مثلا اگر این پروژه ۴ درصد سود مازاد داشته باشه، حداقل بازده مورد انتظار شما برابر خواهد بود با :

۲۱ = ۴ + ۱۷

همان گونه که قبلا اشاره کردیم، حداقل بازده مورد انتظار همان نرخ تنزیل است پس فرمول محاسبه آن به شکل زیر خواهد بود:

صرفه ریسک + نرخ اسمی بازده بدون ریسک = نرخ تنزیل

حال که با مفهوم نرخ تنزیل به خوبی آشنا شدین، گزینه های سرمایه گذاری که نرخ بازدهی کمتر از اوراق مشارکت داشته باشن، جذابیتی برای شما نخواهند داشت. شما هم می تونین متناسب با ریسکی که قبول می کنید، انتظار ریسک مازاد از سرمایه گذاری های خود داشته باشین.

امیدوارم از مطالعه این مقاله تخصصی لذت برده باشین…سوالات شما را در قسمت نظرات جوابگو هستم.

نویسنده: کیوان چوگلی

سلام.کیوان هستم، کارشناسی ارشد ریاضیات مالی و علاقمند به مباحث سرمایه گذاری در اوراق بهادار و بورس می باشم..به نویسندگی و نوشتن علاقمند هستم و همیشه در پی یادگیری مطالب جدید ...با نظرات خود بنده و تیم بلاگر نت نظر را دلگرمی دهید..

1 دیدگاه

نظر بده

    مطلب های مرتبط

    1. مطلب مرتبط:

    دیدگاهتان را بنویسید

    نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

    مطلب بعدی

    مهمترین ویژگی زنان جذاب – لیست ۱۰تایی

    طرز تهیه لازانیا

    طرز تهیه لازانیا – یکی از محبوب ترین غذاهای دنیا