in

بهترین فیلمنامه نویس های ایرانی – لیست ۱۰تایی

بهترین نویسنده های سینمای ایران

فیلم های سینمایی در ابتدای تاریخ سینما شامل تعدادی صحنه بودند که تنها تفاوت آنها با عکس، متحرک بودنشان بود. اما طولی نکشید که دست اندرکاران آن به فکر تعریف کردن داستان از طریق این تصاویر افتادند و ماجراجویی و سپس دیالوگ به فیلم ها اضافه شد، آنچه که امروزه به آن فیلمنامه می گوییم. فیلمنامه یا سناریو زبان سینماست. در آن توضیح صحنه ها، بازه های زمانی، جزئیات پوشش و حرکات بازیگران و درنهایت دیالوگ های آنها نوشته می شود. کارگردان برپایه این نوشته است که می تواند داستان را درک کند و دیدگاهش را به بازیگران القا کند. برخلاف رمان ها و نمایشنامه های چاپ شده، در فیلمنامه دیالوگ ذهنی وجود ندارد و تنها چیزی نوشته می شود که مخاطب بتواند آن را ببیند.

البته گاهی کارگردان فیلمی را براساس فیلمنامه ای به قلم خوش جلوی دوربین می برد. در میان بهترین فیلمنامه نویس های ایرانی چهره زیادی کارگردانی را نیز بعهده دارند.

بهترین فیلمنامه نویس های ایرانی را که بررسی کنیم اسامی زیادی را می بینیم که فیلمنامه های آنها هیچ گاه به فیلم تبدیل نشد و بعد از مدتی در قاب فیلمنامه منتشر شدند. لیست بهترین فیلمنامه نویس های ایرانی شامل زنان و مردان زیادی است که فیلمنامه هایشان را گاهی کارگردانی کردند.  گاهی به دست شخص دیگری برای ساخت سپرند و گاهی نیز موفق به ارائه آن نشدند. در ادامه با تعدادی از بهترین نویسنده های سینمای ایران آشنا می شویم.

 

فیلمنامه

بهترین فیلمنامه نویس های ایرانی

۱- علی حاتمی

علی حاتمی را به دلیل نوشتن فیلمنامه های ادبی با لقب شاعر سینمای ایران می شناسند. او دانش آموخته دانشکده سینما و تئاتر دانشگاه هنر است و فعالیت هنری را با نوشتن نمایشنامه آغاز کرد. اولین تجربه سینمایی اش فیلم موزیکال «حسن کچل» در سال ۱۳۴۸ بود.

فیلم های ماندگاری مانند «طوقی»، «سوته دلان»، «حاجی واشنگتن»، «کمال‌الملک» و «مادر» از آثار سینمایی او و «سلطان صاحبقران» و «هزاردستان» از سریال های ساخت این کارگردان نام آشنای سینمای ایران است.

علی حاتمی در سال ۱۳۷۵ در میانه های ساخت فیلم «جهان پهلوان تختی»، بعد از سال ها تحمل بیماری سرطان در سن ۵۲ سالگی دار فانی را وداع گفت.

علی حاتمی

۲- بهرام بیضایی از بهترین فیلمنامه نویس های ایرانی

بهرام بیضایی بی شک یکی از بزرگان و مشاهیر سینما و از بهترین فیلمنامه نویس های ایرانی است. بیضایی کارگردان صاحب سبک، فیلمنامه نویس، نمایشنامه نویس، تدوین گر و محققی است. که فیلم ها، نمایشنامه ها پژوهش هایش به مثابه کلاس درسی برای نسل بعد تلقی می شود.

بیضایی در جوانی از دانشگاه ادبیات دانشگاه تهران انصراف داد و به کار پژوهش در ادبیات و نمایشنامه های فارسی پرداخت. نتیجه تحقیقات و پژوهش های او هم اکنون به عنوان یکی از منابع درسی تدریس می شود.

بعد از ساخت چند فیلم و اجرای چند تئاتر برای تدریس در دانشگاه استنفورد به آمریکا رفت.

نخستین فیلم بیضایی عمو سیبیلو (۱۳۴۹) و چهاردهمین و آخرین فیلمش «وقتی همه خوابیم» (۱۳۸۷) بود.

بهرام بیضایی نمایش نامه و فیلمنامه نوشتن را از زمان دانشگاه آغاز کرد و از میان آنها تا کنون چهارده نمایش نامه روی صحنه رفته است. بیضایی علاوه بر آثار گفته شده حدود ۱۰ جلد کتاب پژوهشی در زمینه های ادبیات و نمایش نامه منتشر کرده است.

فیلمنامه نویسان ایران

۳- علیرضا داوودنژاد

علی رضا داوودنژاد کارگردان، فیلمنامه نویس و تهیه کننده سینمای ایران است. او متولد سال ۱۳۳۲ در تهران است. داوودنژاد فعالیت هنری را از سال ۱۳۵۱ با ایرج قادری و همکاری در نوشتن فیلمنامه «عطش» آغاز کرد. نخستین فیلم او در مقام کارگردان و فیلمنامه نویس «نازنین» محصول ۱۳۵۴ بود.

علی رضا داوودنژاد حدود ۴۰ عنوان فیلمنامه نوشته است و بیست و یک عنوان آن را کارگردانی کرده است.

«مصائب شیرین»، «کلاس هنرپیشگی»، «دختری در قفس» و «طوطیا» از جمله آثار اوست.

 بهترین فیلمنامه نویس های ایرانی

۴- کامبوزیا پرتوی

کامبوزیا پرتوی از بهترین نویسنده های سینمای ایران بود که در چهار دوره از جشنواره فیلم فجر موفق به کسب سیمرغ بهترین فیلمنامه نویس شده بود.

پرتوی متولد ۱۳۳۴ گیلان بود. در جوانی در دانشگاه هنر رشته سینما و تئاتر خواند و از همان دوران دانشجویی به ساخت مستند مشغول شد.

کامبوزیا پرتوی حدود بیست عنوان فیلمنامه نوشت که شش عنوان را شخصا کارگردانی کرد. نخستین فیلم او به نام «ماهی» (۱۳۶۶) در چند جشنواره بین المللی جایزه بهترین فیلم را به دست آورد. پرتوی در آذر ۱۳۹۹ بر اثر ابتلاع به کووید ۱۹ از دنیا رفت.

بهترین نویسنده های سینمای ایران

۵- خسرو سینایی

خسرو سینایی یکی از هنرمندان نامی ایران است که در زمینه های کارگردانی، فیلمنامه نویسی، آهنگسازی، نوازندگی و شاعری تخصص داشت. سینایی متولد ۱۳۱۹ شهر ساری است. او ابتدا در رشته آهنگسازی در وین تحصیل کرد و بعد از آن در دو رشته کارگردانی و فیلمنامه نویسی فارغ التحصیل شد.

سینایی در طول دوران کاری خود ۹ فیلم نوشته و کارگردانی کرده است و حدود ۳۰ عنوان مستند ساخته است و در دوران فیلم سازی خود جوایز ارزنده ای از جشنواره های بین المللی نیز کسب کرده بود.

خسرو سینایی در مرداد ۱۳۹۹ بر اثر ابتلا به ویروس کرونا درگذشت.

فیلمنامه نویس

۶- رخشان بنی اعتماد بهترین فیلمنامه نویس زن ایرانی

رخشان بنی اعتماد متولد ۱۳۳۳ تهران است. او در سال ۱۳۵۹ از دانشکده هنر در رشته کارگردانی فارغ التحصیل شد و ساخت مستند را آغاز کرد. در چند فیلم مهم سینمایی به عنوان دستیار همکاری کرد و اولین فیلم خود «نرگس»، را در سال ۱۳۷۰ نوشت و کارگردانی کرد. بعد از آن فیلم های ماندگاری مانند «روسری‌ آبی»، «بانوی اردیبهشت»، «زیر پوست شهر» و چند عنوان دیگر را به سینما دوستان هدیه کرد.

همچنین او بیش از سی عنوان مستند را کارگردانی کرده است.

بنی اعتماد جوایز متعددی از جوایز داخلی و خارجی دریافت کرده است و یکی از اعضای آکادمی اسکار است. او در میان زنان فیلمنامه نویس ایرانی جایگاه ویژه ای میان مخاطبان دارد.

زنان فیلمنامه نویس

۷- عباس کیارستمی

عباس کیارستمی از نام آشناترین سینماگران ایرانی است که علاوه بر کارگردانی و فیلمنامه نویسی در زمینه عکاسی، تدوین، گرافیک و شعر نیز صاحب سبک بود. کیارستمی فعایت هنری در سینما را از دهه ۱۳۴۰ و با طراحی پوستر فیلم و ساخت تیتراژ آغاز کرد.

بعد از اینکه به عضویت کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان درآمد شروع به ساخت فیلم کوتاه کرد و در ارتقاء بخش فیلم سازی این کانون نقش موثری داشت.

عباس کیارستمی در دوران کاری خود بیش از ۴۰ عنوان فیلم و مستند نوشته و کارگردانی کرده است و اکثر آثار او موفق به کسب جوایز متعدد بین المللی شدند.

فیلمنامه نویسان ایرانی

۸- فریدون جیرانی

فریدون جیرانی فیلمنامه نویس، کارگردان، تهیه کننده و روزنامه نگار حوزه سینماست. جیرانی فعالیت حرفه ای را با روزنامه نگاری سینما و سپس نوشتن فیلم نامه آغاز کرد. فیلم «آفتاب‌ نشین‌ ها» به کارگردانی مهدی صباغ زاده محصول ۱۳۶۰ نخستین تجربه فیلم نامه نویسی او بود.

ا تا کنون حدود ۳۰ فیلمنامه دیگر نوشته است که تعدادی از آنها را شخصا کارگردانی کرده است. از مهمترین فیلم هایی که بر اساس فیلم نامه های نوشته خودش ساخته است می توان «قرمز» (۱۳۷۷)، «آب و آتش» (۱۳۷۹)، «شام آخر» (۱۳۸۰)، «پارک وی» (۱۳۸۵) و «من مادر هستم» (۱۳۸۹) را نام برد.

فیلم نامه نویس

۹- مسعود کیمیایی فیلمنامه نویس برتر ایرانی

مسعود کیمیایی یکی از فیلمنامه نویسان و کارگردان های صاحب سبک سینمای ایران است و در کنار داریوش مهرجویی، ناصر تقوایی، ابراهیم گلستان و چند کارگردان دیگر از نمایندگان موج نوی سینمای ایران به شمار می رود.

کیمیایی فعالیتش در سینما را با دستیاری کارگردان در سال ۱۳۴۵ آغاز کرد و نخستین فیلم مستقلش، «بیگانه بیا» را در سال ۱۳۴۷ ساخت. کیمیایی با ساخت دومین فیلمش، «قیصر» در سال ۱۳۴۸ نامش را در سینمای ایران بر سر زبان مخاطبان و منتقدان انداخت.

مسعود کیمیایی تا کنون حدود ۳۰ عنوان فیلم نوشته و ساخته است که از مهمترین آنها می توان «گوزن ها» (۱۳۵۳)، «دندان مار» (۱۳۶۸)، «ردپای گرگ» (۱۳۷۰) و «اعتراض» (۱۳۷۸) را نام برد.

مسعود کیمیایی جوایز متعددی در جشنواره های فیلم فجر، برلین و ونیز دریافت کرده است.

بهترین فیلم نامه نویس ایران

۱۰- پیمان قاسم خانی

پیمان قاسم خانی یکی از بهترین فیلمنامه نویسان طنز ایرانی است. قاسم خانی متولد ۱۳۴۵ است و رشته دانشگاهی او با سینما غیر مرتبط بود تا اینکه بعد از فارغ التحصیلی دوره آموزش فیلمنامه نویسی را نزد سیف الله داد و بهرام بیضایی گذراند.

فعالیت هنری خود را با نگارش فیلم نامه آغاز کرد و نخستین فیلمنامه اش «من زمین را دوست دارم» محصول ۱۳۷۲ بود.

قاسم خانی تا کنون ۱۵ عنوان فیلم سینمایی سمت فیلمنامه نویس، سرپرست نویسندگان یا بازنویسی فیلم نامه، شش سریال را برای شبکه نمایش خانگی نوشته و ۱۴ سریال برای تلوزیون را بعهده داشته است.

بهترین فیلمنامه نویس های ایرانی

کلام آخر

اگر مطلب آشنایی با عوامل ساخت فیلم را مطالعه کرده باشید، می دانید که در برخی پروژه های سینمایی یا برای تبدیل یک داستان به فیلمنامه، تیمی از نویسندگان به خدمت گرفته می شوند و سناریو نویسی کاری گروهی می شود.

بی شک لیست فیلمنامه نویسان ایران طولانی است ما تنها به تعداد محدودی بسنده کردیم. افرادی مانند ابراهیم حاتمی ‌کیا، سعید روستایی، اصغر فرهادی، پرویز شهبازی، کمال تبریزی، هومن سیدی، محسن تنابنده و تعدادی دیگر از فیلمنامه نویسان موفق سینمای ایران به شمار می روند. فیلمنامه نویسن مورد علاقه شما کدام است؟

مطالب مرتبط:

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

نویسنده: پریسا ایرانی